طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی؛ دلایل، اشتباهات رایج و راه های کوتاه کردن درمان

به خودی خود ارتودنسی دندان یکی از طولانی ترین روش های درمان در حوزه دندانپزشکی است اما وقتی به هر دلیلی این دوره طولانی تر از زمان پیش بینی شده می شود نگرانی بیماران ارتودنسی افزایش پیدا می کند. در این مقاله به صورت جامع درباره علت طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی و روش های کوتاه کردن مدت درمان صحبت خواهیم کرد.  

طول درمان ارتودنسی چقدر باید باشد؟

به طور معمول طول درمان ارتودنسی بین 12 ماه تا 24 ماه است. البته این بازه زمانی یک میانگین است و بسته به شرایط هر فرد می تواند کمتر یا بیشتر شود.

فاکتورهایی مثل سن بیمار، نوع و شدت ناهنجاری های دندانی و فکی، نوع درمان و میزان همکار بیمار نقش تعیین کننده ای در مدت زمان درمان دارند. در صورتی که این عواملی به درستی مدیریت نشوند، احتمال طولانی شدن مدت درمان ارتودنسی زیاد است. 

دلایل طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی

از جمله مهم ترین دلایل طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی عبارتند از:

1. شدت نامرتبی دندان ها و ناهنجاری فکی

هر چه نامرتبی دندان ها بیشتر باشد، اصلاح آنها نیز به زمان بیشتری نیاز خواهد داشت. در بیمارانی که علاوه بر نامنظمی دندان ها مشکلات فکی نیز دارند و یا نیاز به درمان های پیچیده تر مثل جراحی فک دارند، احتمال طولانی شدن درمان ارتودنسی بیشتر است. 

2. سن بیمار 

دلیل تاکید متخصصین بر انجام ارتودنسی در سنین کودکی و نوجوانی این است که در این سنین استخوان فک انعطاف پذیری بیشتری دارد و دندان ها سریع تر حرکت می کنند. در صورت انجام ارتودنسی در سنین بزرگسالی به دلیل تکمیل رشد استخوان ها، حرکت دندان ها سخت تر و کندتر انجام می شود. به همین دلیل طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی در افراد بزرگسال شایع تر است، به خصوص اگر درمان دیر شروع شود.

3. عدم همکاری بیمار با متخصص ارتودنسی

یکی از دلایل شایع طولانی شدن مدت زمان ارتودنسی دندان، عدم همکاری بیمار با متخصص ارتودنسی (ارتودنتیست) است. استفاده نکردن منظم از کش های ارتودنسی، عدم رعایت بهداشت دهان و دندان، شکستن براکت ها، مراجعه نکردن به موقع برای ویزیت های دوره ای و … همگی باعث اختلال در روند درمان و افزایش زمان آن می شوند.

4. شکستن براکت و سیم ارتودنسی

در صورت شکستن براکت ها یا آسیب دیدن سیم ارتودنسی، نیاز به جدا کردن آنها از دندان و ترمیم مجدد آنها می باشد. در واقع با هر بار بروز این مشکلات و ترمیم و تعویض براکت ها، نیروی اعمال شده به دندان ها ناپایدار می شود و در نتیجه منجر به طولانی شدن روند درمان ارتودنسی می شود. 

5. عدم رعایت بهداشت دهان و دندان

در صورت عدم رعایت بهداشت دهان و دندان در طول ارتودنسی (به خصوص ارتودنسی ثابت) احتمال بروز مشکلاتی مثل پوسیدگی دندان، التهاب لثه و … وجود دارد. 

در صورت بروز بیماری های لثه ای، ارتودنتیست مجبور به توقف درمان است تا سلامت دهان و دندان بیمار به حالت مناسب بازگردد. این توقف ها نقش مهمی در طولانی شدن مدت زمان درمان ارتودنسی دارند.

6. نوع ارتودنسی

در ادامه نقش نوع ارتودنسی در مدت زمان درمان  را بررسی کرده ایم:

ارتودنسی ثابت

ارتودنسی ثابت یکی از رایج ترین روش های ارتودنسی است که اصولا کنترل دقیق تر و بهتری روی حرکت دندان ها دارد. با این حال در صورت عدم رعایت مراقبت های توصیه شده و یا آسیب به تجهیزات ارتودنسی، امکان طولانی شدن روند درمان وجود دارد. 

ارتودنسی متحرک و نامرئی

در صورت استفاده از ارتودنسی متحرک و نامرئی، همکاری بیمار در طول ارتودنسی و نتیجه درمان نقش بسیار بالایی دارد. در صورتی که ارتودنسی نامرئی یا الاینرها به اندازه کافی (حداقل 20 ساعت در طول شبانه روز) در دهان قرار نگیرند، حرکت دندان ها به درستی انجام نمی شود و درمان طولانی تر می شود. 

آیا اشتباهات متخصص ارتودنسی باعث طولانی شدن درمان می شود؟

ارتودنسی دندان، درمانی تخصصی است که می بایست بر اساس طرح دمان دقیق و علمی انجام شود. انتخاب نادرست روش درمان، برنامه ریزی اشتباه یا عدم تنظیم به موقع نیروها می تواند منجر به طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی شود. به همین دلیل انتخاب متخصص ارتودنسی با تجربه و دارای بورد تخصصی اهمیت زیادی دارد.

چگونه از طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی جلوگیری کنیم؟

اولین قدم برای کوتاه شدن طول درمان ارتودنسی، مراجعه زودهنگام به متخصص ارتودنسی به ویژه در سنین کودکی و نوجوانی است. رعایت دستورات پزشک، استفاده منظم از کش ها، مراقبت از براکت ها، رعایت بهداشت دهان و دندان و استفاده منظم از الاینرها نیز نقش اساسی در کوتاه شدن دوره درمان دارند. همچنین حضور منظم در جلسات ویزیت و اطلاع دادن سریع هرگونه مشکل به متخصص ارتودنسی، از پیشرفت اختلال در درمان جلوگیری می کند و مانع طولانی شدن مدت زمان درمان ارتودنسی می شود.

آیا طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی خطرناک است؟

طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی همیشه خطرناک نیست، اما می تواند عوارضی مثل افزایش احتمال پوسیدگی دندان، تحلیل ریشه دندان و مشکلات لثه ای را به دنبال داشته باشد. هرچه درمان بیشتر از زمان استاندارد طول بکشد، مراقبت های بهداشتی باید دقیق تر انجام شود تا از آسیب های احتمالی جلوگیری شود.

جمع بندی

طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی اصولا نتیجه ترکیبی از عوامل مختلف مثل سن بیمار، نوع و شدت ناهنجاری، میزان همکاری بیمار با ارتودنتیست، نوع درمان و مهارت متخصص ارتودنسی است. 

در صورت دقت در انتخاب بهترین متخصص ارتودنسی، شروع به موقع درمان و همکاری کامل بیمار با پزشک طول درمان کوتاه تر و نتیجه درمان نیز بهتر خواهد بود. 

اگر شما نیز نگران طول درمان ارتودنسی خود هستید، مشاوره با متخصص ارتودنسی و بررسی دقیق شرایط دهان و دندان می تواند مسیر درمان را شفاف تر و کوتاه تر کند.

سوالات متداول