همه چیز درباره ارتودنسی لینگوال + پاسخ به سوالات مهم شما

در این نوشتار شما را به طور کامل با ارتودنسی دندان لینگوال آشنا می کنیم و توضیح می دهیم که این روش چه مزایایی می تواند برای افراد کاندید داشته باشد.

ارتودنسی لینگوال چیست؟

ارتودنسی لینگوال (زبانی یا پشت دندانی) نوعی درمان ارتودنسی است که در آن تمامی وسایل ارتودنسی به پشت دندان ها متصل می شوند. این ها در واقع بریس هایی هستند که به صورت سفارشی برای هر بیمار ساخته می شوند و به گونه ای طراحی شده‌اند که از پشت به دندان ها متصل شده و با وارد کردن فشار به آن ها، موجب صاف و مرتب شدنشان می شود.

براکت های لینگوال از فلز یا سرامیک ساخته شده‌اند و می توانند برای درمان طیف گسترده ای از مشکلات ارتودنسی از جمله دندان های شلوغ، وجود فاصله بین دندان ها و مشکلات بایت (اوربایت، اپن بایت، کراس بایت و ..) استفاده شوند.

جدول خلاصه محتوا دربار ارتودنسی لینگوال

بخش	خلاصه
تعریف ارتودنسی لینگوال	ارتودنسی لینگوال (Lingual Orthodontics) روشی است که در آن براکت‌ها و سیم‌های ارتودنسی به جای سطح بیرونی، در پشت دندان‌ها (سمت زبان) نصب می‌شوند و از بیرون تقریباً دیده نمی‌شوند.
تفاوت با ارتودنسی سنتی	مهم‌ترین تفاوت، محل قرارگیری براکت‌ها است. در ارتودنسی سنتی براکت‌ها روی سطح جلویی دندان قرار دارند، اما در ارتودنسی لینگوال پشت دندان‌ها نصب می‌شوند و ظاهر لبخند را تغییر نمی‌دهند.
انواع ارتودنسی لینگوال	شامل سیستم‌های سفارشی (Custom Lingual)، سیستم‌های استاندارد و براکت‌های خودتنظیم (Self-Ligating Lingual) است که با توجه به شرایط بیمار انتخاب می‌شوند.
مراحل درمان	درمان شامل معاینه و تصویربرداری، تهیه قالب یا اسکن دیجیتال، طراحی و ساخت براکت‌های لینگوال، نصب براکت‌ها، تنظیمات دوره‌ای هر ۴ تا ۸ هفته و در پایان، برداشتن براکت‌ها و استفاده از ریتینر (نگهدارنده) است.
مزایا	نامرئی بودن، حفظ زیبایی لبخند، مناسب برای افراد بزرگسال و شاغل، اثربخشی مشابه ارتودنسی ثابت در درمان بسیاری از ناهنجاری‌های دندانی.
معایب	هزینه بیشتر، دشواری بیشتر در تمیز کردن، احتمال ایجاد ناراحتی و زخم زبان در هفته‌های اول و نیاز به تخصص بالای متخصص ارتودنسی.
برای چه کسانی مناسب است؟	مناسب برای افرادی که به ظاهر خود اهمیت زیادی می‌دهند، بزرگسالان، سخنرانان، هنرمندان و افرادی که نمی‌خواهند براکت‌ها دیده شوند. برای برخی ناهنجاری‌های بسیار شدید یا دندان‌های خاص ممکن است گزینه مناسبی نباشد.
نحوه مراقبت و بهداشت	مسواک زدن بعد از هر وعده غذایی، استفاده از نخ دندان مخصوص ارتودنسی، واترجت دهانی در صورت نیاز، مراجعه منظم به متخصص و پرهیز از غذاهای سفت و چسبنده.
هزینه درمان	هزینه ارتودنسی لینگوال معمولاً از ارتودنسی فلزی و سرامیکی بیشتر است، زیرا براکت‌ها سفارشی هستند و درمان پیچیدگی بیشتری دارد. قیمت نهایی به شدت ناهنجاری، مدت درمان و تعرفه متخصص بستگی دارد.
مقایسه با اینویزیلاین	ارتودنسی لینگوال ثابت است و نیازی به خارج کردن ندارد، اما اینویزیلاین از پلاک‌های شفاف متحرک استفاده می‌کند. اینویزیلاین راحت‌تر تمیز می‌شود، در حالی که لینگوال برای بیمارانی که احتمال فراموش کردن استفاده از پلاک دارند، گزینه مطمئن‌تری است.

تفاوت ارتودنسی ثابت معمولی با ارتودنسی لینگوال چیست؟

همانطور که اشاره شد برخلاف ارتودنسی ثابت سنتی که وسایل (براکت، سیم، الاستیک ها، بندها و …) به جلوی دندان‌ها متصل می‌شوند، بریس‌های لینگوال به پشت دندان‌ها متصل می‌شوند و این مساله باعث می‌شود که عملاً هیچ کدامشان از جلو قابل مشاهده نباشند. ناپیدا بودن وسایل در این روش باعث می شود که ارتودنسی لینگوال برای افرادی که می خواهند دندان های خود را صاف کنند اما تمایلی به جلب توجه ندارند محبوب باشد.

انواع براکت‌های لینگوال (کاملاً سفارشی و نیمه‌سفارشی)

براکت های لینگوال انواع متفاوتی دارد که در ادامه به معرفی آن می پردازیم :

براکت‌های کاملاً سفارشی (Fully Customized)

این نوع از براکتها، به کمک تکنولوژی کامپیوتری از دندان های بیمار قالب گیری انجام شده و به متناسب با ساختار دندان ها براکت ها ساخته می شود . این براکت ها از آلیاژ طلا یا فلزات مشابه است تا هم حساسیت را کاهش داده و هم سطح صافی بیشتری داشته باشد .مزایای این روش پیش بینی پذیری از نتیجه درمان ، حساسیت کم و کاهش تحریک زبان و لثه به دلیل داشتن سطح صاف و صیقلی است.

براکت‌های نیمه‌سفارشی (Semi-Customized)

در این روش ، ار براکت‌های پیش ساخته شده یا همان استاندارد استفاده می شود که تنها سیم متصل به آن بر اساس نیاز بیمار متغیر خواهد بود.این براکت ها ضخامت بیشتری نسبت به براکت های کاملا سفارشی دارند و به همان نسبت هزینه پائین تری هم خواهند داشت و برای موارد ساده‌تر ناهنجاری دندان، گزینه مناسبی محسوب می‌شود.

انتخاب بین این دو نوع براکت به عواملی مثل شدت ناهنجاری دندان، بودجه بیمار و نظر متخصص ارتودنسی بستگی دارد. در مشاوره اولیه، ارتودنتیست با بررسی وضعیت دندان‌ها بهترین گزینه را پیشنهاد می‌دهد.

مزایای ارتودنسی پشت دندانی چیست؟

ارتودنسی لینگوال مزایای زیادی نسبت به ارتودنسی ثابت معمولی دارد. در این بخش مهم ترین مزایای این روش مرتب سازی دندان ها را با هم مرور خواهیم کرد:

کاملا نامرئی به شمار می روند

یکی از بزرگترین مزایای ارتودنسی لینگوال این است که بریس ها از جلو تقریباً نامرئی هستند. این مساله باعث می شود که ارتودنسی زبانی برای افرادی که می خواهند دندان های خود را صاف کنند اما نمی خواهند از بریس های سنتی استفاده کنند، گزینه ای محبوب تری باشد.

برای بیمار راحتی به ارمغان می آورند

بریس های لینگوال به گونه ای طراحی شده‌اند که حس راحتی به بیمار بدهند. هرچند که نصب آن ها صبر و حوصله نیاز دارد و کار هر متخصص ارتودنسی نیست، اما بعد از نصب شدن حس خوبی به بیمار می دهند.

بیمار پس از چند روز عادت کردن به وسایل پشت دندانی، می تواند به خوبی غذا بخورد، صحبت کند و کارهای روزمره خود را بدون نگرانی و مشکل انجام دهد.

اثربخشی درمان با ارتودنسی پشت دندانی قابل توجه است

ارتودنسی لینگوال یک گزینه درمانی بسیار موثر برای بسیاری از مشکلات ارتودنسی  است. از آنجایی که بریس ها به صورت سفارشی برای هر بیمار ساخته می شوند، می توان آنها را طوری طراحی کرد که به موثرترین شکل ممکن به دندان ها فشار وارد کند تا در مدت زمان کمی کاملا مرتب و صاف شوند.

مدت زمان درمان را کاهش می دهند

ارتودنسی پشت دندانی اغلب می تواند در مقایسه با بریس های سنتی زمان درمان کوتاه تری داشته باشد. این کاهش مدت درمان به این دلیل است که بریس های زبانی به گونه ای طراحی شده‌اند که وارد شدن فشار از پشت دندان ها باعث حرکت سریع تر آن ها می شود.

بیشتر بخوانید : دلایل طولانی شدن دوره درمان ارتودنسی

معایب ارتودنسی لینگوال

هر روش ارتودنسی علاوه بر مزایا ، معایبی هم دارد که باید به بیمار گفته شود . این معایب شامل :

• لیسپ و تاثیر موقت روی گفتار (با اشاره به دوره ۲ تا ۴ هفته‌ای)
• هزینه بالاتر
• سختی نظافت
• تحریک اولیه زبان

مقایسه ارتودنسی لینگوال با اینویزیلاین (الاینر شفاف)

یکی از سوالاتی که بیشتر افراد کاندیدای ارتودنسی از ما میپرسند این است که بین این دو روش که هر دو به نوعی نامرئی محسوب می شوند، کدام گزینه را انتخاب کنند ؟ درست است که هر دو روش قابل مشاهده نیستند اما تفاوت هایی هم دارند که شامل :

ثابت بودن در مقابل قابل جابه‌جایی بودن

ارتودنسی لینگوال ، نوعی ارتودنسی ثابت نامرئی است که بیمار نمی تواند آن را بردارد و همین موضوع سبب می شود تا فشاری که برای مرتب شدن به دندان وارد می شود، پیوسته و منظم بوده و نگرانی فراموشی برای استفاده از دستگاه ( که در اینویزلاین ممکن است برای بیمار رخ دهد ) وجود نداشته‌باشد . در مقابل اینویزیلاین مجموعه ای از پلاک های شفاف متحرک است که بیمار موظف است روزانه بین 20 الی 22 ساعت آن را در دهان خود قرار دهد .

دامنه درمان

ارتودنسی لنگوال به دلیل این که به صورت ثابت بر روی دندان های بیمار قرار دارد ، قادر است تا پیچیدگی های شدید دندانی را پوشش دهد در حالی که اینویزیلاین برای درمان های خفیف مناشب خواهد بود .

راحتی و دوره تطبیق

اینویزلاین به دلیل آن که بافت شفاف و سبکی دارد کمتر لثه ها و زبان را اذیت کرده و راحت تر است . اما لینگوال ممکن است در هفته های اول به دلیل تماس مستقیم براکت ها با زبان ، احساس ناراحنی بیشتری ایجاد کند .

هزینه

هزینه ارتودنسی لینگوال در نوع سفارشی معمولا از هزینه اینویزلاین بالاتر است و براکت های شفاف گزینه ی اقتصادی تری برای درمات های ساده خواهد بود .

معیار مقایسه	ارتودنسی لینگوال	اینویزیلاین (الاینر شفاف)
نوع دستگاه	براکت‌های ثابت در پشت دندان‌ها که از بیرون تقریباً دیده نمی‌شوند.	پلاک‌های شفاف و متحرک که روی دندان‌ها قرار می‌گیرند و به راحتی قابل برداشتن هستند.
ثابت بودن یا متحرک بودن	ثابت است و بیمار نمی‌تواند آن را خارج کند؛ بنابراین نیرو به‌صورت مداوم به دندان‌ها وارد می‌شود و نگرانی بابت فراموش کردن استفاده از دستگاه وجود ندارد.	متحرک است و بیمار باید روزانه ۲۰ تا ۲۲ ساعت از آن استفاده کند؛ در صورت استفاده نکردن منظم، روند درمان کند یا ناموفق می‌شود.
دامنه درمان	برای درمان بسیاری از ناهنجاری‌های خفیف، متوسط و حتی برخی موارد پیچیده مناسب است و کنترل بیشتری روی حرکت دندان‌ها فراهم می‌کند.	بیشتر برای ناهنجاری‌های خفیف تا متوسط مناسب است و در برخی مشکلات پیچیده ممکن است محدودیت داشته باشد.
راحتی و دوره تطبیق	در هفته‌های اول ممکن است به دلیل تماس براکت‌ها با زبان، احساس ناراحتی، زخم یا اختلال موقت در گفتار ایجاد شود.	معمولاً راحت‌تر است، لبه‌های نرم‌تری دارد و کمتر باعث تحریک زبان و بافت‌های دهان می‌شود.
رعایت بهداشت	تمیز کردن براکت‌های پشت دندان دشوارتر است و نیاز به دقت بیشتری در مسواک زدن و نخ دندان دارد.	به دلیل امکان خارج کردن پلاک هنگام غذا خوردن و مسواک زدن، رعایت بهداشت دهان آسان‌تر است.
هزینه	معمولاً به دلیل سفارشی بودن براکت‌ها و پیچیدگی درمان، هزینه بالاتری نسبت به اینویزیلاین دارد.	در درمان‌های ساده و متوسط معمولاً هزینه کمتری دارد، اما هزینه نهایی به تعداد پلاک‌ها و مدت درمان بستگی دارد.

ارتودنسی لینگوال برای چه کسانی مناسب است ؟

پیش از آن که برای درمان ارتودنسی لینگوال اقدام کنید ، ابتدا لازم است بداند تا این روش درمانی برای چه افرادی مناسب است . افرادی که این روش درمانی گزینه‌ی خوبی خواهد بود شامل :

• افرادی که به دلیل شغل و یا سبک زندگیشان (مثل مجریان، بازیگران، فروشندگان و افرادی که ارتباط چهره‌به‌چهره زیادی دارند) نمی خواهند ارتودنسی آنها مشخص شود .
• بزرگسالانی که می خواهند درمان ارتودنسی انجام دهند اما از مشخص بودن آن رضایت ندارند .
• افرادی که بهم ریختگی شدید دندانی دارند و درمان اینویزیلاین برای آنها مناسب نخواهد بود .
• افرادی که مدام فراموش می کنند تا از براکت ها استفاده کنند و به دنبال روشی ثابت هستند .

بیشتر بخوانید : با تاثیر ارتودنسی بر تکلم بیشتر آشنا شوید!

در مقابل ممکن است این روش برای دسته ی دیگری از افراد مناسب نباشد که شامل :

• افرادی که دندان های کوچک و ریزی دارند و امکان اتصال براکت از پشت ندان وجود ندارد .
• بیمارانی که ناهنجاری های شدید دندانی دارند و ممکن است اتصال براکت از پشت به دندان مشکلات را بیشتر کند .
• افرادی که به دلایل شغلی نمی تواند دوره تطبیق را با تغییر در صحبت کردن تحمل کنند .
• کسانی که بودجه محدودی دارند زیرا هزینه درمان این روش از بریس های سنتی و اینویزیلاین بیشتر است .

بیشتر بخوانید : بهترین روش ارتودنسی دندان چیست ؟

مراحل درمان ارتودنسی لینگوال به چه شکل است؟

مشاوره و معاینه تخصصی

اگر به دنبال ارتودنسی لینگوال هستید، اولین قدم این است که برای مشاوره با متخصص ارتودنسی خود برنامه ریزی کنید. در طول جلسه مشاوره، متخصص ارتودنسی دندان های شما را معاینه می کند و بهترین گزینه های درمانی را برای نیازهای فردی تان توصیه می کند.

ایجاد طرح درمان

اگر به هر دلیل ارتودنسی لینگوال به شما توصیه می شود، مرحله بعدی برنامه ریزی جهت آغاز درمان است. این مراحل شامل گرفتن قالب از دندان های شما و ایجاد یک برنامه درمانی سفارشی است. این برنامه درمانی که اصطلاحا طرح درمان نامیده می شود مراحل خاصی که برای صاف کردن دندان های شما برداشته می شود را به صورت دقیق مشخص می کند.

نصب وسایل

پس از مشخص شدن طرح درمان، گام بعدی این است که بریس های لینگوال را روی دندان هایتان نصب کنند. در واقع ابتدا دندان ها تمیز شده و سپس با تکنیک های خاصی تمام وسایل توسط متخصص به پشت دندان ها متصل می شود.

ویزیت های دوره ای

پس از قرار گرفتن بریس‌ها، باید در قرار ملاقات‌های منظم با ارتودنتیست خود شرکت کنید. در طول این ملاقات ها، سیم ها و براکت ها به گونه ای تنظیم می شوند که به موثرترین شکل ممکن به دندان های شما فشار وارد کنند تا دندان ها هر بار بیشتر مرتب و صاف شوند هر جلسه ویزیت دوره ای ممکن است بین 20 دقیقه تا 1 ساعت و یا حتی کمتر طول بکشد.

چطور از ارتودنسی پشت دندانی مراقبت و نگهداری کنیم؟

مراقبت از ارتودنسی لینگوال برای اطمینان از موثر و کارآمد بودن درمان بسیار مهم و حائز اهمیت است. برای اینکه بتوانید به خوبی از وسایل ارتودنسی خود مراقبت کنید بهتر است به توصیه های زیر توجه کنید:

حفظ نظافت و بهداشت دهان

مسواک زدن و نخ دندان کشیدن منظم دندان ها برای تمیز نگه داشتن بریس ها و جلوگیری از بیماری لثه و پوسیدگی دندان بسیار مهم است.

داشتن رژیم غذایی و عادات غذایی مناسب

از غذاهای سفت، چسبناک یا بسیار جویدنی که می توانند به براکت های شما آسیب برسانند یا در آنها گیر کنند خودداری کنید. برای ارتقای سلامت دهان و دندان از یک رژیم غذایی سالم و متعادل استفاده کنید.

تسکین درد و ناراحتی احتمالی

بریس های ارتودنسی لینگوال می توانند باعث ایجاد ناراحتی جزئی در هنگام حرکت دادن دندان های شما شوند. اگر احیانا درد و یا ناراحتی جزئی تجربه کردید مسکن‌های بدون نسخه و شستشو با آب نمک گرم می‌توانند به کاهش ناراحتی کمک کنند.

لزوم مراجعه منظم به مطب متخصص ارتودنسی

مانند هر روش درمان دیگری در ارتودنسی، مهم است که در تمام جلسات برنامه ریزی شده با ارتودنتیست خود شرکت کنید تا اطمینان حاصل شود که درمان شما طبق برنامه پیش می رود.

سوالات رایج درباره ارتودنسی پشت دندانی